آشپزی مدرن

آشپزی

آشنایی با 10 نشانه اصلی کمبود روی و عوارض آن


براساس اعلام سازمان بهداشت جهانی 31 درصد مردم جهان با کمبود روی مواجه هستند.


روی یکی از مهمترین عناصر مورد نیاز بدن بوده و  برای تقسیم سلول های بدن مورد نیاز است و به رشد و نمو طبیعی انسان حین بارداری، کودکی و نوجوانی کمک می کند. روی در ساخت DNA، فرآیند بیان ژن، عملکرد سیستم ایمنی، سنتز پروتئین و متابولیسم تبدیل کربوئیدرات ها به انرژی نقش دارد.

بدن ما دارای 2 تا 3 گرم روی می باشد که عمدتا در عضلات اسکلتی، استخوان ها، کلیه ها، لوزالمعده، شبکیه، کبد، سلول های خون، دندان ها، پوست، مو، پروستات و بیضه ها وجود دارند.

روی برای سلامتی و عملکرد طبیعی بدن همه افراد مورد نیاز می باشد ولی کمبود آن در کودکان، زنان باردار، مادران شیرده و افراد مسن شایع تر است.

براساس اعلام سازمان بهداشت جهانی 31 درصد مردم جهان با کمبود روی مواجه هستند. علت اصلی کمبود روی رژیم غذایی نامناسب است ولی عللی مانند اعتیاد به الکل، دیابت، جراحی های کاهش وزن و اختلالات دیگر نیز از دلایل کمبود روی در بدن می باشند.

مقالات مرتبط: مواد معدنی ضروری برای سلامت بدن

ما در اینجا به 10 مورد از علایم اصلی کمبود روی اشاره خواهیم کرد.

    ضعف در سیستم ایمنی



روی برای عملکرد صحیح سیستم ایمنی مورد نیاز می باشد و کمبود آن می تواند باعث کاهش و تضعیف آنتی بادی ها و سیستم ایمنی شود. روی در رشد سلول های T و عملکرد حفاظتی غشای سلول و عمل صحیح حدواسط های سیستم ایمنی مثل آنزیم ها، پپتیدهای تیموسی و سیتوکینین نقش کلیدی دارد.

افرادی که کمبود روی دارند بیشتر در معرض عفونت و ابتلا به سرماخوردگی و آنفولانزا قرار دارند؛ کودکان و افراد مسن با توجه به اینکه سیستم ایمنی ضعیف تری دارند باید بیشتر از غذاهای غنی از روی استفاده کنند.

2. اسهال مداوم



کمبود روی باعث بروز اسهال می شود و ایمنی بدن را کاهش داده و احتمال ابتلا به عفونت را مخصوصا در بچه ها افزایش می دهد. کمبود روی می تواند بیماری های دیگر دستگاه گوارش مانند کولیت اولسراتیو، بیماری روده بزرگ و سندروم روده کوتاه را ایجاد کند.

3. از دست دادن اشتها



کمبود روی باعث از دست دادن اشتها می شود ولی مکانیسم آن هنوز دقیقا کشف نشده است؛ این اعتقاد وجود دارد که روی بر انتقال دهنده های عصبی نقاط مختلف مغز مثل آمیگدال و گاما آمینو بوتیریک اسید تاثیر گذاشته و اشتهای فرد را تحت تاثیر قرار می دهد.

میزان پایین روی در بدن حس بویایی و چشایی را تحت تاثیر قرار داده و باعث کاهش اشتها و وزن می شود. خوردن مکمل های روی به افرادی که مبتلا به کم اشتهایی عصبی هستند نیز کمک می کند.

4. کاهش رشد کودکان


روی برای رشد سلولی،تمایز سلولی و متابولیسم و در نتیجه رشد و نمو طبیعی کودکان ضروری است و کمبود این ماده معدنی رشد کودکان و مقاومت آنها در برابر عفونت ها را کاهش می دهد و از رسیدن آنها به قد و وزن طبیعی جلوگیری می کند.

5. نازک شدن مو



کمبود روی باعث ضعیف شدن سلول های پوست سر شده و مشکلاتی مانند آلوپسی، سفید شدن، خشکی، شکنندگی و شفت مو را به دنبال خواهد داشت و همچنین می تواند مژه ها و ابروها را نیز تحت تاثیر قرار دهد. یکی از علل کمبود روی می تواند کم کاری تیروئید باشد که باعث نازک شدن مو و آلوپسی می شود.

6. مشکلات پوستی


کمبود روی می تواند اثرات بدی روی پوست داشته باشد و باعث آکنه، اگزما، پسوریازیس، خشکی و پوسته پوسته شدن پوست شود. روی در ساخت کلاژن (ماده ای ضروری برای سلامت پوست)، بهبود زخم ها، ساختار صحیح پروتئین ها و غشای سلول ها و حفاظت پوست در مقابل اشعه ماورای بنفش نقش دارد. اکثر متخصصان سلامت استفاده از کرم ها و لوسیون های دارای روی را برای درمان آکنه، پیری پوست، عفونت های هرپس سیمپلکس و همچنین بهبود زخم توصیه می کنند.

7. اختلالات رفتاری



کمبود روی می تواند منجر به اختلالات رفتاری مانند زوال عقل (دمنتیا)، اختلالات روانی و اختلالات اضطرابی شود. روی یک ماده غذایی ضد استرس است که با بی ثباتی عاطفی مرتبط می باشد و کمبود آن باعث کاهش سنتز سروتونین، افزایش اضطراب، تغییرات مکرر رفتاری، خشم، ترس ناگهانی، افسردگی و اعتماد به نفس پایین می شود.

8. مشکلات بینایی



براساس گزارش انجمن بینایی سنجی آمریکا روی برای بینایی ضروری می باشد و میزان زیادی روی در ماکولا که بخشی از شبکیه است وجود دارد. روی در تولید ملانین از ویتامین A و رنگیزه های حفاظت کننده چشم و حتی دید بهتر در شب نقش دارد و کمبود آن باعث شب کوری و آب مروارید می شود.

9. کاهش عملکرد شناختی



کاهش روی می تواند باعث آسیب به سیستم عصبی، دیسلکسیا (خوانش پریشی)، اختلالات مهارت های شناختی مانند یادگیری و لذت شود.  مطالعات نشان داده که استفاده از مکمل های روی می تواند عملکرد شناختی را در کودکان مدرسه ای افزایش دهد.

10. استخوان ها و مفاصل ضعیف



روی یک ماده غذایی ضروری برای استخوان هاست و کمبود آن باعث ضعیف شدن استخوان ها و درد مفاصل می شود. روی از طریق افزایش تقسیم سلولی، افزایش فعالیت آلکالین فسفاتازها و تحریک سنتز کلاژن باعث افزایش تشکیل استخوان ها می شود. با افزایش سن میزان روی بدن کاهش پیدا می کند و خوردن مکمل های روی می تواند به حفظ سلامت استخوان ها و کاهش ورم مفاصل کمک کند.


کمبود روی به راحتی با رژیم غذایی مناسب جبران می شود، از جمله منابع غذایی سرشار از روی عبارتند از:

    گوشت قرمز، مرغ و تخم مرغ
    صدف، خرچنگ و سایر غذاهای دریایی
    حبوبات مثل لوبیا و نخود
    آجیل ها و دانه ها مثل کاشو، بادام، دانه کنجد و دانه کدو تنبل
    غلات سبوس دار
    فرآورده های لبنی مثل پنیر و شیر کم چرب
    مکمل های روی (با مشورت دکتر)

از مصرف خیلی زیاد روی پرهیز کنید چون باعث مسمومیت ناشی از روی شده و علایمی مانند تهوع، استفراغ، کاهش اشتها، گرفتگی عضلات شکم، اسهال و سردرد را به همراه خواهد داشت.